Vedanta in Practice

Kees Boukema

Like every Hindu, Sri Ramakrishna (1836–1886) cherished great reverence for the ‘sacred scriptures.’ At the same time, he pointed out that the practice of spiritual disciplines is of essential importance. On December 16, 1883, he was in conversation with some followers, including Mr. Mukherji and his friend—a *pandit* (scholar) well-versed in the scriptures.

During the conversation, Mukherji asked, “How does it happen that one strays from the path of yoga?” Sri Ramakrishna replied, “That is the work of *Maya*—‘lust and desire.’ The magnetic needle of your inner self is oriented toward the magnet: the Supreme Self. The individual self experiences the state of yoga when it is drawn toward that Self. However, the magnet cannot pull the needle toward itself if it is covered in the mire of greed and lustful impulses.”

Mukherji asked, “But how, then, can we remove that mire?”
Sri Ramakrishna answered, “Through an intense longing for God—a longing so deep it brings you to tears. The tears you shed out of an intense yearning for God wash away the filth. Once you have purified yourself, you will be drawn to the magnet. Then, you will attain yoga.”
Mukherji remarked, “Commendable words!”
Sri Ramakrishna continued, “But there is also another way: meditation. Shiva manifests Himself in the *Sahasrara* (an energy center in the brain) in a unique manner. Meditate upon Him. Think of the body as a bowl of water, and your mind—your faculty of discernment—as the water itself. *Satchidananda* (Existence-Consciousness-Bliss) is the Sun, which reflects within that water. By meditating upon the reflection of the Sun, you will—through God’s grace—come to behold the True Sun.” [….] Mukerji: “It is good to read the holy books, such as the Gita.”
Sri Ramakrishna: “But what is the point of merely reading them? Some people have heard about milk, others have seen milk, and still others have actually drunk it.

You can indeed see God; you can even speak with Him. You begin by studying the scriptures. The next phase requires great effort: praying to God, meditating, and singing His Name and glories. In the third phase, the soul attains perfection; it has seen God and experiences Him directly within the inner Consciousness.” (Gospel, pp. 343–344; see also pp. 404 and 583).

On August 5, 1882, Sri Ramakrishna, accompanied by three followers, climbed the stairs to the first floor of a villa in Badurbagan—the place where the renowned Hindu scholar Vidyasagar used to receive his visitors. Upon standing before Vidyasagar—who was sixteen years his senior—Sri Ramakrishna was overcome with ecstasy. He greeted him with deep respect: “I have seen canals, rivers, and even lakes of ‘vidya’ (knowledge), but today I stand face-to-face with a ‘sagar’ (an ocean).”
Vidyasagar replied with a smile: “In that case, please take some of this salt water home with you.” Following an exchange of views on the value and significance of charitable work and book-learning, the conversation turns to the attainment of the Knowledge of God:
Sri Ramakrishna: “I was just speaking about *vidya* [knowledge], but Brahman transcends both *vidya* and *avidya* [ignorance]; it is beyond all dualities and cannot be expressed in language. Everything in this world—including the Vedas, the Puranas, and the Tantras—is ‘tainted,’ for they are all contained within words. Brahman is beyond description; no one has ever been able to say what Brahman is.”
Vidyasagar: “A striking statement! I have learned something new today.” […].
Ramakrishna: “The *rishis* of ancient times dedicated their entire lives to attaining the Knowledge of God. They lived in seclusion, spending all their days in meditation. In the evening, they would return to their hermitages to eat some fruit and nuts. They kept their minds far removed from all other sensory concerns. Only in this way did they realize Brahman as their own inner consciousness.
“However, in the age in which we now live—the *Kali Yuga*—human beings are dependent on food. They cannot shake off the notion that they are merely a body. For someone who is occupied with worldly affairs all day long, it is not appropriate to declare, ‘I am Brahman.’ It is better for such a person to say, ‘I am a servant of God,’ or ‘I am devoted to God.’ One can also realize God by following the path of love and devotion.” “The ‘jnani’ detaches himself from his identification with worldly matters through the power of discernment: ‘Not this, not this.’ Only in this way can he, step by step, realize Brahman—much like reaching the roof of a house by leaving the steps of the staircase behind, one by one. The ‘vijnani,’ however, knows Brahman more intimately. He perceives that the steps of the staircase are made of the very same material as the roof: lime, bricks, and mortar. The vijnani sees that Reality is both *nirguna* (without attributes) and *saguna* (with attributes). [….]
“He sees that Brahman is the ego, the world, and all living beings. This is called *vijnana*. It is a path of knowledge that leads to the Truth—much like the path that combines both knowledge and love. The path of love, too, leads to that same goal; it is just as valid as the path of knowledge. All paths lead to the…

..the same Truth. But as long as God maintains the sense of ego within us, it is simpler to follow the path of love.” (The Gospel of Sri Ramakrishna, pp. 100–104; see also pp. 363, 369, 404, 583).

The book *VEDANTA in Practice: In Conversation with Swami Sarvapriyananda* (Samsara, Amsterdam 2026) was recently published. An earlier work by the same author, *Sources of Advaita Vedanta* (Samsara, Amsterdam 2024), is also available. It contains three essays in which the author provides a crystal-clear explanation of what Advaita Vedanta entails and the foundations upon which this philosophy rests. In the section titled “Spiritualizing Daily Life,” he encourages the reader to realize “the divinity within oneself and the spiritual unity of the entire universe,” adding: “Manifest that divinity in daily life through peace, love, and service to all beings.” For those for whom Vedanta signifies more than just a philosophy that satisfies the intellect, the book *Vedanta in Practice* may prove helpful. It addresses questions such as:
-How can I reconcile the concept of detachment with my need to be useful?
-How can I reconcile my desire for peace and success with complete devotion to God?
-How can I let go of anger regarding what has been done to me and learn to forgive?
-How can I reconcile spirituality with the obligations I have in daily life?
-How can I sustain and deepen moments of profound silence and unity with Brahman?
A challenge that many practitioners of Advaita Vedanta will recognize is touched upon in the final question: “Vedanta teaches that only knowledge (*jnana*) can dispel ignorance. The Mandukya Upanishad states that the universe is, in essence, not real—that it never truly came into existence. These are truths I understand intellectually, yet I cannot fully internalize them. What is required to do so?”
Swami Sarvapriyananda: “You are referring to Gaudapada’s *ajata vada*—the radical insight into the fundamental unreality of the universe. Advaita Vedanta does indeed maintain that knowledge is sufficient to attain this ultimate realization. However, what is needed is ‘living knowledge’—a direct realization that you can feel, deep in your very bones: ‘I am Brahman.’ Initially, we grasp what is being said, but that knowledge does not yet function as a living reality for us. To reach a direct realization, we must be sufficiently mature to fully internalize that knowledge.”
Regarding Advaita Vedanta, Sri Ramakrishna remarked: “The words are important, but the reality to which they point must be embodied.”

______________________

Mr Kees Boukema is a scholar in Vedanta and Comparative philosophy. His brilliant and thorough-going articles on various philosophical and spiritual subjects are being published since the first issue of the magazine. His latest work is De Beoefening van Meditatie.

Vedanta in de Praktijk

Kees Boukema

 Zoals iedere Hindoe koesterde Sri Ramakrishna (1836 – 1886) grote eerbied voor de ‘heilige geschriften’. Hij wees er wel op, dat daarbij het beoefenen van spirituele disciplines van essentieel belang is. Op 16 december 1883 was hij in gesprek met volgelingen, waaronder meneer Mukherji en zijn vriend, een pandit, kenner van de geschriften.

In de loop van het gesprek vraagt Mukherji: “Hoe komt het, dat men van het pad van yoga afraakt?” Sri Ramakrishna: “Dat is het werk van Maya:‘lust en begeerte’. De magneetnaald van je innerlijke zelf is gericht op de magneet, het Hoogste Zelf. Het individuele zelf ervaart de staat van yoga als het wordt aangetrokken door het Zelf. Maar de magneet kan de naald niet tot zich trekken als die bedekt is met het slijk van hebzucht en lustgevoelens.”

Mukerji:”Maar hoe kunnen we dat slijk er dan afkrijgen?”

Sri Ramakrishna:”Door een intens en tot tranen toe verlangen naar God. Tranen die je stort uit intens verlangen naar God wassen het vuil weg. Wanneer je jezelf hebt gezuiverd dan word je aangetrokken tot de magneet. Dan zal je yoga bereiken.”

Mukerji:”Prijzenswaardige woorden!”.

Sri Ramakrishna:“Maar er is ook een andere manier: meditatie. Shiva manifesteert zich in de Sahasrara (energiecentrum in de grote hersenen) op een bijzondere manier. Mediteer op Hem. Beschouw het lichaam als een waterkom en je geest, je onderscheidingsvermogen als het water. Satchidananda is de Zon die zich spiegelt in het water. Mediterend op de weerspiegeling van de zon, zie je de Echte Zon, door Gods genade.” [….].

Mukerji: ”Het is goed om de heilige boeken te lezen, zoals de Gita.”

Sri Ramakrishna: “Maar, wat schiet je er mee op om ze alleen te lezen? Sommige mensen hebben over melk gehoord, anderen hebben melk gezien en weer anderen hebben het ook gedronken.

Je kunt inderdaad God zien; je kunt zelfs met Hem spreken. Je begint met het bestuderen van de geschriften. De volgende fase vraagt grote inzet: Bidden tot God, mediteren en Zijn Naam en glorie bezingen. In de derde fase wordt de ziel volmaakt, zij heeft God gezien en ervaart Hem rechtstreeks in het innerlijk Bewustzijn.” (Gospel, p. 343/344; zie ook p. 404 en 583).

Op 5 augustus 1882 beklom Sri Ramakrishna samen met drie volgelingen de trap naar de eerste verdieping van een villa in Badurbagan. Daar placht de befaamde Hindoe-geleerde Vidyasagar zijn bezoekers te ontvangen. Sri Ramakrishna is in extase als hij voor de zestien jaar oudere Vidyasager staat. Hij groet hem met diep respect: “Ik heb grachten, rivieren zelfs meren van ‘vidya’ (kennis) gezien, maar vandaag sta ik oog in oog met ‘sagar’ (de oceaan)”.

Vidyasagar, met een glimlach: ”Neemt u dan alstublieft wat zout water mee naar huis.”

Na een gedachtewisseling over de waarde en betekenis van charitatief werk en boekenwijsheid, wordt het verwerven van Kennis van God het onderwerp van gesprek:

Sri Ramakrishna: ”Ik sprak zojuist over vidya, maar Brahman is verheven, zowel boven vidya als avidya; boven alle dualiteiten en kan niet worden uitgedrukt in taal. Alle dingen in de wereld, de veda’s, purana’s en tantra’s inbegrepen zijn besmet. Ze zijn vervat in woorden. Brahman is niet te beschrijven; nooit heeft iemand kunnen zeggen wat Brahman is.”

Vidyasagar: “Een treffende uitspraak! Ik heb vandaag iets nieuws geleerd.” […].

Ramakrishna:” De rishi’s uit vroeger tijden hadden hun gehele leven gewijd aan het verkrijgen van de kennis van God. Zij leefden in afzondering en brachten alle dagen door in meditatie. ‘s Avonds keerden ze terug naar hun kluis en aten wat fruit en noten. Zij hielden hun geest verre van alle andere zintuiglijke zaken. Alleen zo realiseerden zij Brahman als hun innerlijk bewustzijn.

“Maar in het tijdperk waarin we nu leven, de ‘Kali yuga’, is de mens afhankelijk van voedsel. Hij kan het idee, dat hij een lichaam is, niet van zich afschudden. Voor wie de ganse dag bezig is met wereldse zaken past het niet om te verklaren:’Ik ben Brahman.’ Hij kan beter zeggen: ‘Ik ben dienaar van God’, of ‘Ik ben aan God toegewijd’. Een mens kan God ook realiseren door het pad te volgen van liefde en toewijding aan God.

“De ‘jnani’ maakt zich los van zijn identificatie met wereldse zaken met behulp van zijn onderscheidingsvermogen:’Niet dit, niet dit’. Alleen zo kan hij stap voor stap Brahman realiseren. Zoals je het dak van een huis bereikt door de treden van de trap een voor een achter je te laten. Maar de ‘vijnani’ kent Brahman intiemer. Hij merkt dat de traptreden van hetzelfde materiaal zijn gemaakt als het dak: kalk, bakstenen en specie. De vijnani ziet dat de Werkelijkheid nirguna is (zonder eigenschappen), maar ook saguna (met eigenschappen). [….]

“Hij ziet dat Brahman het ego is, de wereld en alle levende wezens. Dit wordt vijnana genoemd. Het is het pad van kennis dat leidt tot waarheid, zoals ook het pad dat kennis en liefde combineert. Ook het pad van liefde leidt tot dat doel. Het is even waar als de weg van kennis. Alle wegen leiden tot dezelfde Waarheid. Maar zolang God  het gevoel van ego in ons handhaaft is het eenvoudiger om het pad van liefde te volgen.” (The Gospel of Sri Ramakrishna, p. 100 – 104; zie ook p. 363, 369, 404, 583, ).

Onlangs verscheen het boek “VEDANTA in de praktijk. In gesprek met Swami Sarvapriyananda” (Samsara, Amsterdam 2026). Eerder verscheen van dezelfde auteur: ‘Bronnen van Advaita Vedanta’ (Samsara, Amsterdam 2024). Het bevat drie essays waarin de auteur glashelder uiteenzet wat advaita vedanta behelst en waarop deze filosofie berust. In de paragraaf ‘Het dagelijks leven vergeestelijken’ moedigt hij de lezer aan om ‘de goddelijkheid in zichzelf en de spirituele eenheid van het hele universum’ te realiseren:”Manifesteer die goddelijkheid in het dagelijks leven door vrede, liefde en dienstbaarheid aan alle wezens.”

Voor wie Vedanta meer betekent dan een filosofie die het intellect bevredigt, kan het boek ‘Vedanta in de praktijk’ behulpzaam zijn. Het geeft antwoord op vragen als:

-Hoe kan ik het idee van onthechting verenigen met mijn behoefte om nuttig te zijn?

-Hoe kan ik mijn verlangen naar vrede en succes verenigen met volledige toewijding aan God?

-Hoe kan ik woede over wat mij is aangedaan loslaten en leren te vergeven?

-Hoe kan ik spiritualiteit verenigen met de verplichtingen die ik heb in het dagelijks leven?

-Hoe kan ik de momenten van diepe stilte en eenheid met Brahman vasthouden en verdiepen?

Een probleem dat veel beoefenaren van advaita vedanta zullen herkennen komt ter sprake in de laatste vraag: “Vedanta leert dat alleen kennis (jnana) onwetendheid kan wegnemen. De Mandukya Upanishad stelt dat het universum in wezen niet echt is, nooit werkelijk is ontstaan. Dit zijn waarheden die ik intellectueel begrijp, maar me niet eigen kan maken. Wat is daarvoor nodig?”

Swami Sarvapriyananda: “Je refereert aan Gaudapada’s ‘ajata vada’: het radicale inzicht inzake de fundamentele onwerkelijkheid van het universum. Advaita Vedanta zegt inderdaad dat kennis voldoende is om tot dit hoogste inzicht te komen. Maar wat nodig is, is levende kennis; een directe realisatie, die je kunt voelen, tot in je botten: “In ben Brahman”. In het begin begrijpen we wat er gezegd wordt, maar die kennis is voor ons niet direct een levende realiteit. Om tot een directe realisatie te komen moeten we rijp zijn om ons die kennis volledig eigen te kunnen maken.

Sri Ramakrishna zei over Advaita Vedanta: ‘De woorden zijn belangrijk, maar de werkelijkheid waar ze naar verwijzen moet belichaamd worden.’

Kees Boukema is sinds decennia student van Vedanta en andere filosofische systemen. Hij heeft divers bijgedragen aan het veld van hoger denken. Hij heeft belangrijke artikelen en boeken geschreven en vertaald. Het nieuwste boek van Dhr Kees Boukema is, De Beoefening van Meditatie.

Nature and the world

Sander Pielkenrood, CEO Dutch Clean Tech

Contributed by Francis van Schaik

Our country does not have a water shortage; it has a lack of vision, says Sander Pielkenrood, CEO of Dutch Clean Tech.

The Dutch are increasingly being told that they need to be more economical with water. The government is working toward a goal where, by 2035, the average Dutch person will use no more than 100 liters of drinking water per day. At the same time, businesses in some parts of the country are being denied new utility connections due to limitations in available water capacity. The message is clear: water is becoming scarce. But is that really the case?

No. The Netherlands does not have an absolute shortage of water. We have a shortage of clean water—and, more importantly, a lack of vision regarding how we manage it.

Globally, an estimated 80 percent of wastewater is still discharged without treatment. This is not because the technology is lacking, but because investment is lagging. While governments urge citizens to take shorter showers and water their gardens less frequently, a massive volume of potentially usable water is discharged untreated into rivers, seas, and the soil every single day.

Let one thing be clear: wasting water is never wise. Clean water is precious, and we must handle it with care. No one is advocating for unnecessary water consumption. However, using water carefully is a different matter than preparing a society for scarcity when the real solution lies elsewhere.

The Netherlands receives an enormous amount of water every year. Approximately 80 to 100 billion cubic meters of water flow into our country annually via the Rhine, the Meuse, and other rivers. On top of that, we receive another 30 billion cubic meters or so from precipitation. In per capita terms, more than six million liters of water enter the Netherlands every year.

Naturally, not all of this water is immediately suitable as a source for drinking water, but it does demonstrate that the core issue is not the total quantity of water available. Rather, the challenge lies in how we store, purify, reuse, and distribute that water.

Strikingly, it is precisely those countries with fewer natural water resources that are leading the way. Singapore produces a significant portion of its water supply from treated wastewater. Israel reuses more than 85 percent of its treated wastewater. The United Arab Emirates are investing heavily in desalination and reuse. In Mexico, too, an increasing number of projects are being developed that repurpose treated wastewater for industrial processes. These nations understand that water security is not achieved by imposing restrictions, but by investing in technology, infrastructure, and innovation.

The irony is that the Netherlands possesses far more expertise in water-related matters than many of these countries. Our engineers, research institutions, and technology firms rank among the best in the world. Dutch water technology is deployed globally to solve water-related challenges. Yet, at home, we increasingly seem to opt for managing scarcity rather than creating solutions.

This is remarkable, as funding is not the primary obstacle. Over the coming years, Dutch water authorities are set to invest a combined total of more than 15 billion euros in water management. Nevertheless, the focus often remains on maintaining existing systems, while large-scale water reuse and innovative purification technologies are not given sufficient priority. The technology already exists. What is missing is the ambition to apply it on a large scale.

We see this playing out in practice. Entrepreneurs looking to expand or open new production facilities are increasingly encountering limitations. In parts of the Netherlands, requests for new utility connections are being delayed or denied. Investments are being put on hold, and companies are looking toward alternative locations outside the Netherlands. This is not just an economic problem; it is also a sign that our infrastructure is failing to keep pace with our ambitions.

While other countries are building the water infrastructure of the future, we are busy debating how many liters of water an individual citizen should be allowed to use. That is the wrong conversation to be having.

The question should not be how to distribute existing shortages; it should be how to make more clean water available. How can we transform wastewater into a valuable resource? How can we help industry, agriculture, and municipalities reuse water time and again?

The Netherlands rose to prominence through water management. Our history is a story of innovation, entrepreneurship, and technical solutions. Let us not trade that tradition for a policy focused primarily on restrictions.

A nation globally renowned for its expertise in water should not fear water—it should invest in purifying it. Because the true challenge of this century is not a shortage of water; the real challenge is ensuring that enough clean water is available for everyone.

Natuur & Milieu

Auter: Sander Pielkenrood, CEO Dutch Clean Tech

Ons land heeft geen watertekort, maar een gebrek aan visie, zegt Sander Pielkenrood, CEO Dutch Clean Tech.

Nederlanders krijgen steeds vaker te horen dat ze zuiniger moeten omgaan met water. De overheid werkt toe naar een situatie waarin Nederlanders in 2035 gemiddeld nog maar 100 liter drinkwater per persoon per dag gebruiken. Tegelijkertijd krijgen bedrijven in sommige delen van het land geen nieuwe aansluiting meer vanwege beperkingen in de beschikbare watercapaciteit. De boodschap is duidelijk: water wordt schaars. Maar is dat werkelijk zo?

Nee. Nederland heeft geen absoluut tekort aan water. We hebben een tekort aan schoon water en vooral een tekort aan visie op hoe we daarmee omgaan.

Wereldwijd wordt naar schatting nog altijd 80 procent van het afvalwater ongezuiverd geloosd. Niet omdat de technologie ontbreekt, maar omdat investeringen achterblijven. Terwijl overheden burgers oproepen korter te douchen en minder vaak de tuin te sproeien, verdwijnt dagelijks een enorme hoeveelheid potentieel bruikbaar water ongezuiverd in rivieren, zeeën en bodem.

Laat één ding duidelijk zijn: verspilling van water is nooit verstandig. Schoon water is kostbaar en we moeten er zorgvuldig mee omgaan. Niemand pleit voor onnodig waterverbruik. Maar zorgvuldig omgaan met water is iets anders dan een samenleving voorbereiden op schaarste terwijl de echte oplossing elders ligt.

Nederland ontvangt jaarlijks een enorme hoeveelheid water. Via de Rijn, Maas en andere rivieren stroomt jaarlijks ongeveer 80 tot 100 miljard kubieke meter water ons land binnen. Daar komt nog eens ongeveer 30 miljard kubieke meter neerslag bij. Omgerekend komt er jaarlijks meer dan zes miljoen liter water per inwoner Nederland binnen.

Natuurlijk is niet al dat water direct geschikt als drinkwaterbron, maar het laat wel zien dat het vraagstuk niet draait om de hoeveelheid water die beschikbaar is. Het gaat om de vraag hoe wij dat water opslaan, zuiveren, hergebruiken en beschikbaar maken.

Opvallend genoeg zijn het juist landen met minder natuurlijke waterbronnen die hierin vooroplopen. Singapore produceert een aanzienlijk deel van zijn watervoorziening uit gezuiverd afvalwater. Israël hergebruikt meer dan 85 procent van zijn gezuiverde afvalwater. De Verenigde Arabische Emiraten investeren grootschalig in ontzilting en hergebruik. Ook in Mexico worden steeds meer projecten ontwikkeld waarbij gezuiverd afvalwater opnieuw wordt ingezet voor industriële processen. Deze landen begrijpen dat waterzekerheid niet ontstaat door beperkingen op te leggen, maar door te investeren in technologie, infrastructuur en innovatie.

Het wrange is dat Nederland over veel meer waterkennis beschikt dan veel van deze landen. Onze ingenieurs, kennisinstellingen en technologiebedrijven behoren tot de wereldtop. Nederlandse watertechnologie wordt wereldwijd ingezet om waterproblemen op te lossen. Toch lijken we in eigen land steeds vaker te kiezen voor het managen van schaarste in plaats van het creëren van oplossingen.

Dat is opvallend, want geld is niet het grootste probleem. De Nederlandse waterschappen investeren de komende jaren gezamenlijk meer dan 15 miljard euro in waterbeheer. Toch blijft de focus vaak liggen op het beheren van bestaande systemen, terwijl grootschalig waterhergebruik en innovatieve zuiveringstechnologie onvoldoende prioriteit krijgen. De technologie bestaat al. Wat ontbreekt, is de ambitie om deze op grote schaal toe te passen.

Dat zien we terug in de praktijk. Ondernemers die willen uitbreiden of nieuwe productielocaties willen openen, lopen steeds vaker tegen beperkingen aan. In delen van Nederland worden nieuwe aansluitingen uitgesteld of geweigerd. Investeringen blijven liggen en bedrijven kijken naar alternatieve locaties buiten Nederland. Dat is niet alleen een economisch probleem, maar ook een signaal dat onze infrastructuur niet meegroeit met onze ambities.

Terwijl andere landen bouwen aan de waterinfrastructuur van de toekomst, discussiëren wij over hoeveel liter water een burger mag gebruiken. Dat is de verkeerde discussie.

De vraag zou niet moeten zijn hoe we bestaande tekorten verdelen. De vraag moet zijn hoe we meer schoon water beschikbaar maken. Hoe we afvalwater kunnen omzetten in een waardevolle grondstof. Hoe we industrie, landbouw en gemeenten kunnen helpen om water steeds opnieuw te gebruiken.

Nederland is groot geworden door waterbeheer. Onze geschiedenis is een verhaal van innovatie, ondernemerschap en technische oplossingen. Laten we die traditie niet verruilen voor een beleid dat vooral gericht is op beperkingen.

Een land dat wereldwijd bekendstaat om zijn waterkennis zou niet bang moeten zijn voor water. Het zou moeten investeren in het schoonmaken ervan. Want de echte uitdaging van deze eeuw is niet watertekort. De echte uitdaging is het beschikbaar maken van voldoende schoon water voor iedereen.

Contributie: Francis van Schaik

The Price of Perfection

Janine Schimmelpenninck

{This article is about achieving perfection in worldly life. The opinions expressed here are the personal opinions of the author.}

The Price of Perfection

Perfection comes at a price—and sometimes, a far too high one. To begin with, perfection is a curious concept. It signifies a state of completeness or flawlessness. But when is something truly perfect? ​​Can anything be perfect in a world that is constantly changing? And who gets to define that perfection? Then there is perfectionism: the almost obsessive pursuit of perfection, which can lead to a merciless attitude toward life and oneself.

Why is perfection so important to us?

Because goodness matters to us by nature!

Every human being possesses a natural desire for happiness, freedom, and connection. These three primal desires form the “Three Pillars” of Natural Skills psychology. People not only want to feel good but also simply want to do good. Wanting to do something well is entirely normal and natural. It feels good to help others, for instance, because relationships and connection are deeply ingrained in our nature. Perfection is linked to this: to the importance of goodness, the desire to do things right, and the wish to avoid making mistakes. Yet perfection is also tied to our natural love for beauty, aesthetics, and order.

Perfection, then, speaks to our deep human nature. But what happens when we take our drive for perfection too far—as is the case with perfectionism? What if perfectionism actually stands in the way of human perfection and renders us imperfect?

Perfectionism makes us imperfect.

The word “perfect” derives from the Latin *perficere*, meaning “to complete.” It consists of two parts: *per* (meaning “through” or “thoroughly”) combined with *facere* (meaning “to do” or “to make”). Doing something to completion. Perfection, then, is not so much a state of being as a state of doing. That is an important distinction, and therein perhaps lies the crux of the price we pay for it; for in striving for a perfect state of being, we can easily lose ourselves.

Striving for or chasing something is a way of avoiding being fully present in the here and now. Perfectionism is a prime example of this. Perfection is a concept; it is not reality. Chasing it brings us no closer to reality—to the here and now—but rather closer to our own conceptual illusion of perfection. This illusion poses a risk to our mental well-being, as it harbors a subtle aggression directed at ourselves, at others, or at our surroundings. It is the subtle aggression of rejection, disapproval, and the feeling of not being good enough.

Pursuing the illusion of perfection makes us not only more self-centered but also harsher toward ourselves and others. Perfectionism does not deliver on its promises; on the contrary, it robs us of the joy of living.

Perfectionism stems from inner unrest and is driven by fear and expectations. The phenomenon is on the rise in modern society, with the pressure to be perfect weighing heavily, particularly on young people and young adults. The fear of making mistakes and the burden of meeting one’s own expectations and those of others weigh heavily, bringing with them a host of potential consequences.

Fear and expectations

No one likes making mistakes, yet who doesn’t make them? The desire to avoid making mistakes is not only unrealistic but also far from logical. There are many ways to learn, and making mistakes is one of them. In fact, it turns out to be a highly effective way to learn. Research has shown that the insights we gain from making mistakes are often the ones that stick with us the longest.

In his book *108 Questions from the Secret Knowledge of Tibet*, Tulku Lobsang Rinpoche poses a striking question: What is the greatest mistake? Making a mistake, or wanting to avoid making one?

What is the greatest mistake? Making a mistake, or wanting to avoid making one?

Tulku Lobsang Rinpoche

The question is amusing in a way, because we all know the right answer. How many parents tell their children that making mistakes is perfectly fine? Yet how many parents actually live by that advice themselves? A good example sets the tone, but that example is often missing. All that remains are empty words. For what is really going on? Our fear of making mistakes and being judged for them by others, and the—perhaps unconscious—expectation that something like perfection or flawlessness is actually attainable.

Our fears and expectations keep us from being in the here and now. Our perfectionism prevents us from dealing with reality as it is and making space for it. Making space essentially means nothing more than making room for the here and now by letting go of the stories we tell ourselves about it. In doing so, we do not abandon our desire to do things well; rather, we free ourselves from the compulsion to do them perfectly. The most effective way to achieve this is to learning to give one’s best and to take things as they come.

Contributed by Francis van Schaik

De Prijs van Perfectie

Janine Schimmelpenninck

Perfectie komt met een prijs en soms een veel te hoge prijs. Om te beginnen is perfectie een merkwaardig begrip. Het betekent zoiets als een staat van volmaaktheid. Maar wanneer is iets volmaakt? Kan iets volmaakt zijn in een wereld die continu verandert? En aan wie is het om die volmaaktheid te bepalen? Dan is er nog zoiets als perfectionisme: het bijna obsessief nastreven van perfectie, dat kan uitmonden in een genadeloze houding tegenover het leven en tegenover jezelf.

Waarom is perfectie voor ons zo belangrijk?

Omdat goedheid er voor ons van nature toe doet!

Ieder mens kent een natuurlijk verlangen naar geluk, vrijheid en verbondenheid. Deze drie oerverlangens vormen de Drie Pijlers in de Natural Skills-psychologie. De mens wil zich niet alleen graag goed voelen, maar wil ook gewoon graag goed doen. Iets goed willen doen is heel normaal en natuurlijk. Zo voelt het goed om een ander te helpen, omdat relatie en verbondenheid diep in onze natuur zitten. Perfectie heeft hier mee te maken: met het belang van goedheid, met de dingen goed willen doen en geen fouten willen maken. Maar perfectie heeft ook te maken met onze natuurlijke liefde voor schoonheid, esthetiek en orde.

Perfectie zegt dus iets over onze diepe menselijke natuur. Maar wat als we te ver doorschieten in onze hang naar perfectie, zoals in het geval van perfectionisme? Wat als perfectionisme menselijke perfectie juist in de weg staat en imperfect maakt?

Perfectionisme maakt imperfect.

Het word perfect stamt van het Latijnse woord perficere, dat voltooien betekent. Het bestaat uit twee delen: per (doorheen of volledig) gecombineerd met facere (doen of maken). Het volmaakt doen. Bij perfectie gaat het dus niet zozeer over een staat van zijn, als wel over een staat van doen. Dat is een belangrijk verschil en misschien ligt hier wel de crux van de prijs die we ervoor betalen. Want in het streven naar een perfecte staat van zijn kunnen we onszelf makkelijk verliezen.

Ergens naar streven of iets najagen is de methode om niet volledig in het hier en nu te zijn. Perfectionisme is hier een goed voorbeeld van. Perfectie is een concept; het is geen werkelijkheid. Het najagen ervan brengt ons niet dichter bij de werkelijkheid – of wel het hier en nu – maar dichter bij onze eigen conceptuele illusie van perfectie. Deze illusie is niet ongevaarlijk voor ons mentale welzijn. Hierin schuilt namelijk een subtiele agressie tegen onszelf, tegen de ander of tegen de omgeving. Dit is de subtiele agressie van afwijzing, afkeuring en het gevoel niet goed genoeg te zijn.

Het nastreven van de illusie van perfectie maakt ons niet alleen egocentrischer, maar ook harder voor onszelf en voor de ander. Perfectionisme brengt ons niet wat het belooft. Integendeel, het berooft ons van onze levensvreugde.

Perfectionisme getuigt van innerlijke onrust en wordt gedreven door angst en verwachtingen. Het fenomeen perfectionisme neemt in onze moderne samenleving steeds verder toe en met name onder jongeren en jongvolwassenen is de druk om perfect te zijn hoog. De angst om fouten te maken en het voldoen aan de verwachtingen van jezelf en je omgeving wegen zwaar, met alle mogelijke gevolgen van dien.

Angst en verwachtingen

Niemand wil graag een fout maken, maar wie maakt er geen fouten? Geen fouten willen maken is niet alleen onrealistisch, het is ook verre van logisch. We kunnen op een heleboel manieren leren en fouten maken is daar één van. Sterker nog, het blijkt een zeer effectieve manier te zijn om te leren. Zo is uit onderzoek gebleken dat met name de inzichten die we opdoen bij het maken van fouten vaak het allerbeste blijven hangen.

Tulku Lobsang Rinpoche stelt in zijn boek 108 vragen uit De Geheime Kennis van Tibet dan ook de treffende vraag: Wat is de grootste fout? Een fout maken of geen fout willen maken?

Wat is de grootste fout? Een fout maken of geen fout willen maken?

Tulku Lobsang Rinpoche

De vraag is in zekere zin grappig, want we weten allemaal wel wat het goede antwoord is. Hoeveel ouders geven hun kinderen niet het advies dat het helemaal niet erg is om fouten te maken? Maar hoeveel ouders leven zelf daadwerkelijk naar dat advies? Goed voorbeeld doet volgen, maar dat goede voorbeeld blijft vaak achterwege. Wat dan rest, zijn slechts lege woorden. Want wat speelt er echt? Onze angst om fouten te maken en dat anderen ons hierop zullen beoordelen, en de – wellicht onbewuste – verwachting dat er iets haalbaars bestaat als perfectie of volmaaktheid.

Onze angst en verwachtingen weerhouden ons ervan in het hier en nu te zijn. Ons perfectionisme weerhoudt ons ervan om te dealen met wat er echt is en daar ruimte voor te maken. Ruimte maken betekent eigenlijk niets anders dan ruimte maken voor het hier en nu door onze verhalen over het hier en nu los te laten. Hiermee laten we niet onze wens los om iets goed te willen doen, maar bevrijden we onszelf van de dwang het perfect te moeten doen. De meest effectieve manier daarvoor is te leren het beste te geven en te nemen wat er komt.

Het beste geven en nemen wat er komt

Met het beste willen geven spreek je het hoogste in jezelf aan. Het bijzondere is dat wat je psychologisch geeft, je zelf direct ervaart. Deze psychologische natuurwet kunnen we zowel ten voordele als ten nadele van onszelf inzetten. Geef je vriendelijkheid, dan ervaar je direct van binnen vriendelijkheid. Geef je ruimte, dan ervaar je direct van binnen ruimte. Maar geef je irritatie, dan zul je direct irritatie  ervaren. Het maakt niet uit wat je doet, je ervaart simpelweg wat je jezelf psychologisch geeft.

Door het beste te geven krijg je veel energie. Geven maakt je als het ware psychologisch rijk, zolang je dit maar doet zonder verwachtingen. Zodra we voorwaarden aan het geven verbinden, zoals in het geval van verwachtingen, halen we direct het positieve effect ervan om zeep. Het is namelijk de actie van het geven die de energie genereert, en niet het resultaat. Door vervolgens te leren nemen wat er komt, bevrijd je jezelf van de angst voor wat er gebeurt. Nemen maakt ons dan ook psychologisch vrij.

Deze manier van geven en nemen vormt een veilig en bijzonder effectief alternatief voor perfectionisme. Het brengt ons precies datgene waar perfectionisme ons van berooft: energie, blijdschap en vrijheid.

Perfectionisme komt voort uit het verlangen om goed te doen, maar gaat gepaard met de dwang om goed te moeten zijn. De remedie ligt in het vasthouden van het verlangen, maar het vervangen van het moeten door ruimte te maken voor onze innerlijke natuur van openheid en tolerantie. Jezelf en anderen ruimte geven voor imperfectie is compassie. In de woorden van Tulku Lobsang Rinpoche "Once you have compassion for yourself, you give yourself space for not being perfect.

Once you have compassion for yourself, you give yourself space for not being perfect.

Tulku Lobsang Rinpoche

Compassie brengt ons het dichtst bij zogeheten perfectie. Het biedt de ruimte om fouten te maken en daarvan te leren, zonder te vervallen in allerlei voetklemmen van zelfoordeel en verwachting. Waar ruimte is, ontstaat creativiteit. Waar creativiteit is, is van alles mogelijk.

Wie perfectie nastreeft, verliest zichzelf

Perfectionisme houdt ons vooral bezig met onszelf, maar is tegelijkertijd sterk gericht op het oordeel van de buitenwereld. Hoe ziet de ander mij? Ben ik goed genoeg? Is dit goed genoeg? Et cetera. Onze angst en verwachtingen richting de buitenwereld zorgen voor een genadeloze houding tegenover onszelf. Het is niet de buitenwereld, maar deze houding die ons nekt. Als we onszelf niet accepteren, doen we onszelf anders voor dan we daadwerkelijk zijn. Dat houdt automatisch angst in stand. Maar als we gewoon kunnen zijn met wat er is, verdwijnt die angst vanzelf.

Perfectionisme ontneemt ons de natuurlijke spontaniteit en vreugde om het leven, inclusief onszelf, vrij tegemoet te treden. Met het nastreven van perfectie raken we steeds verder verwijderd van ons natuurlijke zelf en van het simpelweg mens zijn. Geen wonder dat we steeds harder roepen dat we zo graag ons authentieke zelf willen zijn. We drijven er niet alleen steeds verder van af, maar het ontbreekt ons ook vaak aan de wijsheid om een meer natuurlijke richting in te slaan. Juist die wijsheid leidt ons van nature naar meer blijdschap en vrijheid.

Giving the best and accepting what comes

When you aim to give your best, you tap into the highest part of yourself. What makes this remarkable is that you immediately experience the very thing you are giving psychologically. We can use this psychological law of nature either to our advantage or to our detriment. If you give kindness, you immediately experience kindness within. If you give space, you immediately experience space within. But if you give irritation, you will immediately experience irritation. No matter what you do, you simply experience what you are psychologically giving to yourself.

Giving your best generates a great deal of energy. Giving makes you psychologically rich, so to speak—provided you do so without expectations. As soon as we attach conditions to giving—such as expectations—we instantly destroy its positive effect. After all, it is the act of giving that generates energy, not the result. By subsequently learning to accept what comes, you free yourself from the fear of what might happen. Accepting, therefore, sets us psychologically free.

This approach to giving and accepting offers a safe and highly effective alternative to perfectionism. It brings us precisely what perfectionism deprives us of: energy, joy, and freedom.

Perfectionism stems from a desire to do well, yet it is accompanied by a compulsion to *be* perfect. The remedy lies in holding onto that desire while replacing the compulsion with space—making room for our inner nature of openness and tolerance. Allowing yourself and others the space for imperfection is compassion. In the words of Tulku Lobsang Rinpoche: “Once you have compassion for yourself, you give yourself space for not being perfect.”

Once you have compassion for yourself, you give yourself space for not being perfect. Tulku Lobsang Rinpoche

Compassion brings us closest to so-called perfection. It creates the space to make mistakes and learn from them, without getting trapped in the pitfalls of self-judgment and expectation. Where there is space, creativity arises. Where there is creativity, anything is possible.

Those who strive for perfection lose themselves

Perfectionism keeps us focused primarily on ourselves, yet it is simultaneously fixated on the judgment of the outside world. How do others see me? Am I good enough? Is this good enough? And so on. Our fears and expectations regarding the outside world foster a merciless attitude toward ourselves. It is not the outside world, but this very attitude that undoes us. When we do not accept ourselves, we present an image that differs from who we truly are; this automatically perpetuates fear. Yet, if we can simply be with what is, that fear naturally dissolves.

Perfectionism robs us of the natural spontaneity and joy needed to meet life—and ourselves—with openness. In our pursuit of perfection, we drift further and further away from our natural selves and from the simple act of being human. It is no wonder we increasingly clamor to be our authentic selves. Not only are we drifting further away from that state, but we often lack the wisdom to take a more natural path. Yet it is precisely that wisdom that naturally leads us toward greater joy and freedom.

Auteur: Janine Schimmelpenninck

https://naturalskills.nl/

https://orangetreeacademy.nl/

Why should you travel?

An assessment of your wishes

Paulo J. S. Bittencourt

Professor of the History Course at UFFS – Erechim Campus

In the incredibly dense *The Book of Disquiet*, Fernando Pessoa poses a categorical question. Over the last five years, this question has become one of the most recurring ones for me.

“What is traveling, and what is the purpose of traveling?”

In my own terms, I would also expand upon the original question with a formula along these lines:

Within the broader—and ostensibly virtuous—framework of a simple life, or rather, an existence governed by the cultivation of the good life, is there a privileged, organically grounded place for the experience of travel—actual travel through space, in the strict and literal sense, that journey which, at the very least, physically displaces you from the province of the lifeworld you inhabit?

Naturally, answering this derivative question—the second one—requires considering the Portuguese master’s fundamental inquiry. From the essential clarification regarding the first answer emerges a conception of travel as either necessary or contingent; from this, one can infer a sufficient principle (or lack thereof) of existential meaning for the experience itself. However, I will attempt to move in the opposite direction: considering aspects of the implications I formulated above as a phenomenological approach to the experience in question—like layers superimposed on an onion’s core—in an attempt to reach the heart of the matter.

So then.

Before I began to enjoy the experience of traveling in my own life, I held a very clear answer regarding whether it was contingent or necessary. My position largely aligned with Fernando Pessoa’s own formulation, as expressed in the very passage that followed his basic statement. “Any sunset is *the* sunset; there is no need to go to Constantinople to see it. The sense of liberation born of travel? I can experience it simply by going from Lisbon to Benfica—and experience it more intensely than someone traveling from Lisbon to China—because if that liberation does not exist within me, then for me, it exists nowhere.”

This conception appears to rest on two basic premises.

The first is that travel ultimately holds meaning only if its virtuous implications translate into a strictly internal experience; otherwise, a pilgrimage across the world’s landscapes becomes not merely superfluous but even undesirable. I am reminded here of Mario Quintana’s verses on the true art of travel, where he states that “to travel is to change the setting of one’s solitude… [and]… the clothing of the soul.” Yet, the notion that travel requires merely a change of scenery against the backdrop of the subjective state of solitude brings to mind Seneca’s classic refutation regarding the utility of travel, found in one of his famous letters to Lucilius: “Do you wonder that flight does you no good, when you carry with you the very thing you are fleeing?” The Stoic sage would further assert: “How can one imagine that wisdom—the most important of arts—can be acquired by hopping from place to place?!” According to the Stoic, travel captures one’s attention only momentarily through the allure of novelty—“like a child marveling at something never seen before!”—and, to make matters worse, it further exacerbates the traveler’s spiritual instability (already significant in its own right), “rendering him even more fickle and incapable of settling down.”

The second premise establishes that travel, when virtuously conceived, presupposes—above all else—a state of mind; or rather, it acquires meaning only as a consequence of that very state—a precondition which, as the prefix “pre-” indicates, exists prior to the experience of physical displacement through space. Thus, a prior journey—internal and spiritual—is required: a journey of discernment applied to study, “frequenting the masters of philosophy in order to assimilate established principles and investigate what remains to be discovered.” For Seneca, it is necessary to consider the distinction between the superfluous and the essential—much like the boy Mowgli and his friend Baloo sing: “The bare necessities, the simple bare necessities; the extraordinary is too much!” The response of this philosopher from Imperial Rome—which, in my view, bears a strong resemblance to Pessoa’s “expansive introspectivism”—has always appealed to me deeply; after all, I am a man driven by a passion for reading as a source of life’s meaning—a movement wherein, to recall a song by Nei Lisboa, “you don’t need gasoline to travel the cosmos.” A journey through space might seem superfluous to a virtuous life, especially given the logistical difficulties involved—requiring an expenditure of material resources that the majority of humanity cannot afford.

Yet, it is important to integrate body and mind. “The mountain peak is where my feet are,” says Genshô—referring not directly to the mind, but to the extremities of the lower limbs that anchor our bodies to the earth. In spatial terms, the mind may hover just above the ground, yet it remains close to the line connecting it to the feet. I am reminded, then, of the deeply moving gesture John Paul II would make upon disembarking from his plane in the countries he visited.

I am reminded, then, of that deeply sensitive gesture of John Paul II—upon disembarking from the plane in the countries he visited—of kissing the ground his feet had just touched. The setting does not determine the actor, yet the meaning of life’s narrative can only be glimpsed through the interaction between performance and landscape.

We are, by nature, creators of internal conflicts and of an unstable, precarious equilibrium—states we cultivate with an energy that is both indefatigable and exhausting. Indeed, the rift in our lived world between internal subjectivity and external objectivity is one of the most notorious struggles we harbor.

Once, while walking the streets of Dublin, I had an intuitive realization: the lived world we inhabit—that vast field structured by language—is always rooted in culturally meaningful soil. Thus, contrary to Seneca’s view, the instability of uprooting can signify a momentary suspension of “my” lived world—of its relative nature as a cultural “construct”—and, consequently, its necessary denaturalization. This is the very backdrop that gave rise to Herodotus’s proto-historical ethnography; for the traveler, upon encountering the distinct codes of other lived worlds, glimpses their own world through the mirrors of otherness. If, as Fernando Pessoa said, we never truly reach another “except by becoming other through the sensitive imagination of ourselves,” it seems equally certain that our imagination of our own lived world can become more sensitive—and more grounded in circumstance—when nourished by encounters with other lived worlds to which we do not initially belong. And here, such nourishment entails traversing these worlds with both mind and feet, without division. With Carlyle, we might say that roads leading to the ends of the earth branch out from Ulysses’ Ithaca or Leopold Bloom’s home at 7 Eccles Street; yet these roads—whether short or long—if followed to their very end, as Pessoa warns us, lead back to Ithaca or Dublin.

Visible and invisible cities—Ithaca and Dublin, the places one once inhabited—turn out to be that very end of the world one had set out to find. Upon rediscovery, neither Ithaca nor Dublin remained the same, and their travelers even less so, for the garments of the soul, too, had long since become something else entirely.

Professor Paulo Bittencourt teaches History at the UFFS, Erchim Campus, Rio Grande de Sul. “Federal University of Southern Frontier” [UFFS] is one of the best universities of Brasil with highly qualified professors at the helm. Professor Bittencourt never rejects our request for articles, though he is very busy.

Nederlandse Vertaling

De ongelooflijke Ervaringen

Prof Paulo Bittencourt

In zijn zeer gedetailleerde “Boek der Onrust” stelt Fernando Pessoa een categorische vraag. Deze vraag is de afgelopen vijf jaar een van de meest terugkerende voor mij geworden.

“Wat is reizen en wat is het doel ervan?”

In mijn eigen bewoordingen zou ik de oorspronkelijke vraag ook ontvouwen tot een formule van het volgende type:

Is er binnen het bredere en zogenaamd deugdzame kader van een eenvoudig leven, of liever gezegd een bestaan ​​dat wordt beheerst door het cultiveren van welzijn, een bevoorrechte, organisch gegronde plaats voor de ervaring van reizen – ruimtereizen zelf, in de strikte en letterlijke zin, die reis die je op zijn minst fysiek losmaakt van de leefwereld waarin je je bevindt?

Het beantwoorden van de afgeleide vraag, de tweede, impliceert natuurlijk dat we de fundamentele vraag van de Portugese meester moeten overwegen. Uit de fundamentele verduidelijking rond het eerste antwoord komt het concept van reizen als noodzakelijk of contingent voort, waaruit derhalve een voldoende [of onvoldoende] principe van existentiële betekenis voor deze ervaring zelf kan worden afgeleid. Ik zal echter het omgekeerde proberen, namelijk aspecten die verband houden met de ontwikkelingen die ik hierboven heb geformuleerd, beschouwen als een fenomenale benadering van de betreffende ervaring, als lagen die over de kern van een ui zijn gelegd, in een poging de kern van de zaak te bereiken.

Goed dan.

Voordat ik in mijn leven echt van reizen begon te genieten, stelde ik mezelf een vraag die mij heel duidelijk leek met betrekking tot de noodzaak of het nu vanzelfsprekend was of niet. Mijn standpunt kwam grotendeels overeen met de formulering van Fernando Pessoa zelf, in het fragment dat voortkwam uit zijn basisstelling: “Elke zonsondergang is een zonsondergang; je hoeft niet naar Constantinopel te gaan om die te zien. Het gevoel van bevrijding dat reizen met zich meebrengt? Ik kan het ervaren tijdens een reis van Lissabon naar Benfica, en het intenser ervaren dan iemand die van Lissabon naar China reist, want als bevrijding niet in mij zit, is het voor mij nergens.”

Deze opvatting lijkt voort te komen uit twee fundamentele aannames.

Het eerste punt is dat de reis uiteindelijk alleen betekenis zal hebben als de deugdzame implicaties ervan zich vertalen in een strikt innerlijke ervaring, want anders wordt de pelgrimstocht door de landschappen van de wereld niet alleen overbodig, maar zelfs onwenselijk. Hierbij denk ik aan de verzen van Mario Quintana over de ware kunst van het reizen, waarin hij stelt dat “reizen het veranderen van het decor van de eenzaamheid is (…) [en] (…) de kleren van de ziel.” Het idee dat reizen een simpele verandering van landschap vereist in het licht van de subjectieve staat van eenzaamheid, leidt ons naar Seneca’s klassieke weerlegging van het nut van reizen in een passage uit een van zijn beroemde brieven aan Lucilius: “Verbaast het je dat het nutteloos is om te vluchten wanneer je in je hebt waarvoor je vlucht?” En de wijze Seneca zou verder bevestigen: “Hoe kan men denken dat wijsheid, de belangrijkste van alle kunsten, verworven kan worden door van de ene plek naar de andere te springen?!” Volgens de stoïcijn zou de reis slechts kortstondig de aandacht trekken vanwege de aantrekkingskracht van het nieuwe, “als een kind dat zich verwondert over iets wat het nog nooit eerder heeft gezien!”, en alsof dat nog niet genoeg was, zou het de toch al aanzienlijke spirituele instabiliteit van de reiziger verder versterken, “waardoor hij nog wispelturiger en minder in staat zou zijn zich te settelen.”

De tweede aanname stelt dat een deugdzaam opgevatte reis allereerst een gemoedstoestand vereist, of beter gezegd, dat zij pas betekenis krijgt als gevolg van de voorwaarde van die gemoedstoestand, die – zoals het voorvoegsel ‘voor’ aangeeft – voorafgaat aan de ervaring van verplaatsing door de ruimte. Daarom is een voorafgaande, innerlijke en spirituele reis noodzakelijk, een reis van onderscheidingsvermogen, toegepast op studie, ‘van het bezoeken van de meesters van de filosofie, om de reeds vastgestelde principes te assimileren en te onderzoeken wat nog ontdekt moet worden’. Voor Seneca is het noodzakelijk om het onderscheid te maken tussen het overbodige en het noodzakelijke, zoals de jongen Mowgli en zijn vriend Baloo zingen [“Alleen het noodzakelijke is noodzakelijk. Het buitengewone is te veel!”]. De reactie van de filosoof uit het keizerlijke Rome, die naar mijn mening sterk lijkt op Pessoa’s “introspectief-expansieve” benadering, heeft me altijd zeer behaagd. Ik ben immers opgegroeid met een passie voor lezen als een teken van het leven, een stroming die, om Nei Lisboa’s lied te citeren, stelt dat “je geen benzine nodig hebt om door de kosmos te reizen”. Ruimtereizen lijken misschien overbodig voor een deugdzaam leven, vooral gezien de moeilijkheid van de middelen, die een uitgave van materiële middelen vergen die de meeste mensen zich niet kunnen veroorloven.

Het is echter noodzakelijk om lichaam en geest te integreren. “De bergtop is waar mijn voeten zijn”, zegt Genshô, waarmee hij niet direct verwijst naar de geest, maar naar de uiteinden van de onderste ledematen die ons lichaam met de aarde verbinden. Ruimtelijk gezien bevindt de geest zich misschien iets boven de grond, maar niet ver van de lijn die hem met de voeten verbindt. Ik moet dan denken aan het zeer gevoelige gebaar van Johannes Paulus II, toen hij na aankomst in de landen die hij bezocht had, uit het vliegtuig stapte en de grond kuste die hij net had aangeraakt. De omgeving bepaalt de acteur niet, maar de betekenis van het levensverhaal kan alleen worden doorgrond door de wisselwerking tussen handelen en landschap.

We zijn bijna van nature geneigd innerlijke conflicten te creëren, een instabiel en precair evenwicht, dat we cultiveren met een onvermoeibare, maar uitputtende, toewijding van onze psychische energie. De tweedeling van de leefwereld tussen innerlijke subjectiviteit en externe objectiviteit is ongetwijfeld een van de meest beruchte conflicten die we met ons meedragen.

Ooit liep ik door de straten van Dublin en kwam het intuïtieve beeld bij me op dat de leefwereld waarvan we deel uitmaken, als een immens veld gevormd door taal, zich altijd wortelt in cultureel betekenisvolle grond. Daarom kan, in tegenstelling tot wat Seneca dacht, de instabiliteit van ontworteling een tijdelijke opschorting betekenen van “mijn” leefwereld, van haar relatieve karakter als cultureel “construct”, en daarmee de noodzakelijke denaturalisatie ervan. Dit is dezelfde achtergrond die de opkomst van Herodotus’ protohistorische etnografie voedde, aangezien de reiziger, bij het tegenkomen van verschillende leefwerelden, zijn eigen wereld ziet door de spiegels van het andere. Als we, zoals Fernando Pessoa zei, de ander nooit bereiken “behalve door zelf de ander te worden door de gevoelige verbeelding van onszelf”, dan lijkt het mij niet minder zeker dat de verbeelding van onze leefwereld gevoeliger, relatief situationeel, kan worden wanneer we haar voeden door ontmoetingen met andere leefwerelden waartoe we aanvankelijk niet behoren. En voeding houdt hier in dat we deze werelden met onze geest en voeten doorkruisen, zonder onderscheid.

Met Carlyle kunnen we zeggen dat vanuit Odysseus’ Ithaca of vanuit Leopold Blooms woning aan Eccles Street 7 wegen ons naar het einde van de wereld leiden; maar deze wegen, kort of lang, als we ze helemaal tot het einde volgen, zoals Pessoa ons waarschuwt, keren we terug naar Ithaca of Dublin.

Zichtbare en onzichtbare steden, Ithaca en Dublin, waar men zich bevond, vormen datzelfde einde van de wereld dat men ging zoeken. Herontdekt waren noch Ithaca noch Dublin meer hetzelfde, en hun reizigers nog minder, want ook de kleding van de ziel was allang heel anders geworden.

Professor Paulo Bittencourt is een briljante docent Oude en Middeleeuwse Geschiedenis aan de Universidade Federal da Fronteira Sul (UFFS) [Campus Erechim] in Brazilië. Hij publiceert regelmatig artikelen en is tevens columnist voor een tijdschrift. Hij heeft diverse boeken op zijn naam staan. Hij is een fervent aanhanger van de Vedantaleer.

One should stop all brooding over one’s past, whatever it might habe been like. What is done is for all times and can never be undone.  So think of purity. Think of what you are going to do in the future not of what you did in the past. He who thinks himself to be pure becomes pure.  Try to efface the past as much as possible. Try to efface all old associations and impressions by replacing them with better and purer ones. Swami Vivekananda used to say, “Would you try to wash dirt with dirt? Will sin cure sin, weakness cure weakness?” You do not become pure by thinking of impurity, you will never get rid of sin by thinking you are a sinner. This is wrong psychology and will always produce just the opposite effect.

If we dwell too much upon these thoughts of sin and impurity, we will lose sight of the fact that by our spiritual  striving we can achieve something. Always try to follow the positive method. Instead of thinking, “Oh, what a sinner I am! Oh, how impure I am,’ just think, “Purity is my birthright and my true nature. I am free by nature. My very nature is purity and holiness.”

The root cause of all impurities must be removed, and not just their external manifestations. When we do this we have to face a number of conflicts. But don’t fear.

Swami Yatishwarananda

Meditation and Spiritual Life

Het verleden is voorbij…

Men moet stoppen met piekeren over het verleden, hoe dat ook geweest mag zijn. Wat gedaan is, staat voor altijd vast en kan nooit meer ongedaan worden gemaakt. Richt je dus op zuiverheid. Denk aan wat je in de toekomst gaat doen, niet aan wat je in het verleden hebt gedaan. Wie zichzelf als zuiver beschouwt, wordt zuiver. Probeer het verleden zoveel mogelijk uit te wissen. Probeer alle oude associaties en indrukken te wissen door ze te vervangen door betere en zuiverdere. Swami Vivekananda zei altijd: “Zou je vuil met vuil proberen weg te wassen? Kan zonde zonde genezen, of zwakte zwakte?” Je wordt niet zuiver door aan onzuiverheid te denken; je komt nooit van zonde af door te denken dat je een zondaar bent. Dit is een verkeerde psychologische benadering die altijd precies het tegenovergestelde effect zal hebben.

Als we te veel stilstaan ​​bij gedachten over zonde en onzuiverheid, verliezen we uit het oog dat we door spiritueel streven iets kunnen bereiken. Probeer altijd de positieve weg te volgen. Denk niet: “O, wat ben ik een zondaar! O, wat ben ik onzuiver!”, maar denk: “Zuiverheid is mijn geboorterecht en mijn ware aard. Ik ben van nature vrij. Mijn wezen is zuiverheid en heiligheid.”

De dieperliggende oorzaak van alle onzuiverheden moet worden weggenomen, niet slechts de uiterlijke verschijningsvormen ervan. Wanneer we dit doen, krijgen we te maken met allerlei conflicten. Maar wees niet bang.

Swami Yatishwarananda

Only one thing is needful: To have love for God. That alone accomplishes everything. It is not that we do not know how to love. We are accustomed to loving our wives, children, relatives, friends, wealth etc. And now we will have to shift this love to God. This is because, apart from Him, nothing is permanent in this world. Nothing but God should be the object of love because all else changes and becomes old and distasteful. Only the love of God is ever expanding and infinite. “Divine love is beautiful, sweet and ever new.” Enjoyment of everything else is followed by tiredness and boredom. Prahlada, Vishnu’s devotee, prayed to Him: “That deathless love which the ignorant have for the fleeting objects of the senses, may I have that love for You and may it not slip away from my heart.” [Vishnu Purana, 1.20.23]. When a devotee develops this kind of one-pointed love, he does not have to wait for a vision. If needed, the Lord reveals Himself to him or her even from a stone pillar.

nederlands…

Swami Turiyananda schrijft aan een toegewijde…

Slechts één ding is noodzakelijk: liefde voor God hebben. Dat alleen al bewerkstelligt alles. Het is niet zo dat we niet weten hoe we moeten liefhebben. We zijn gewend om van onze vrouwen, kinderen, familieleden, vrienden, rijkdom enzovoort te houden. En nu moeten we die liefde op God richten. Dit komt doordat, afgezien van Hem, niets in deze wereld blijvend is. Niets anders dan God zou het voorwerp van liefde moeten zijn, want al het andere verandert en wordt oud en onaantrekkelijk. Alleen de liefde voor God is steeds groeiend en oneindig. “Goddelijke liefde is prachtig, zoet en altijd nieuw.” Het genieten van al het andere wordt gevolgd door vermoeidheid en verveling. Prahlada, een toegewijde van Vishnu, bad tot Hem: “Moge ik die onvergankelijke liefde die onwetenden koesteren voor de vluchtige zintuiglijke objecten, voor U voelen, en moge die liefde niet uit mijn hart verdwijnen.” [Vishnu Purana, 1.20.23]. Wanneer een toegewijde dit soort onverdeelde liefde ontwikkelt, hoeft hij niet te wachten op een visioen. Indien nodig openbaart de Heer Zich aan hem of haar, zelfs vanuit een stenen zuil.

Roxanne Blodgett

I am ever recalling those swift, bright days in that never to be forgotten winter, lived in simple freedom and kindliness, We could not choose but to be happy and good…. I knew him personally but a short time, yet in that time I could but see in a hundred ways the child side of Swamiji’s character which was a constant appeal to the Mother quality in all good women. He depended on those near him in a way which brought him very near one’s heart. Possessing as he did an almost inexhaustible knowledge of things old as the world, a sage and philosopher, he yet appeared to me utterly to lack the commercial knowledge which so distinguish men of the Western world! You were constantly rendering him some apparently trifling service in the everyday homely happenings of life, he in some small way requiring to be set right..

One day busy with my work and Swamiji absorbed with his curries and chapatties, I spoke to him of you when he said: “Ah yes! Joe is the sweetest spirit of us all.”… Ah, those pleasant “tea party” days, as you used to call them. How we used to laugh! Do you remember the time he was showing me how he wound his turban about his head and you were begging him to hasten as he was already due at a lecture. I said, “Swamiji, don’t hurry. Like the man on his way to be hung and the crowd jostling each other to reach the place of execution who called out, `Don’t hurry, there will be nothing interesting till I get there!’-I assure you, Swami, there will be nothing interesting till you get there!” This so pleased him that often afterwards he would say: “There will be nothing interesting till I get there”-and laugh like a boy.

NEDERLANDS

Ik denk nog vaak terug aan die snelle, stralende dagen in die onvergetelijke winter, doorgebracht in eenvoudige vrijheid en vriendelijkheid; we konden niet anders dan gelukkig en goed zijn… Ik heb hem maar kort persoonlijk gekend, maar in die tijd zag ik op talloze manieren de kinderlijke kant van Swamijis karakter, die voortdurend een beroep deed op het moederlijke in elke goede vrouw. Hij leunde op de mensen om hem heen op een manier die hem heel dierbaar maakte. Hoewel hij beschikte over een bijna onuitputtelijke kennis van zaken die zo oud waren als de wereld – een wijze en filosoof – leek het hem volledig te ontbreken aan het zakelijk inzicht dat mannen uit de westerse wereld zo kenmerkt! Je bewees hem voortdurend kleine, ogenschijnlijk onbeduidende diensten in de alledaagse gang van zaken; hij had er soms behoefte aan dat iemand hem even bijstuurde…

Op een dag, terwijl ik met mijn werk bezig was en Swamiji verdiept was in zijn curries en chapati’s, sprak ik over jou. Hij zei toen: “Ah ja! Joe is de liefste ziel van ons allemaal.”… Ah, die fijne ‘theekransjes’, zoals jij ze altijd noemde. Wat hebben we gelachen! Weet je nog dat hij me liet zien hoe hij zijn tulband om zijn hoofd wikkelde, en jij hem smeekte op te schieten omdat hij al bij een lezing moest zijn? Ik zei: “Swamiji, haast u niet. Net als die man die naar de galg werd geleid – terwijl de menigte zich verdrong om bij de executieplaats te komen – en riep: ‘Niet haasten, er gebeurt niets interessants totdat ik er ben!’ – zo verzeker ik u, Swami: er gebeurt niets interessants totdat ú er bent!” Dat vond hij zo leuk, dat hij later vaak zei: “Er gebeurt niets interessants totdat ik er ben” – en dan lachte hij als een jongen.

This is about Prayer…

Kees Boukema

Virtually every religion has one or more forms of prayer: communication with the Absolute, our Origin, the Mystery. People pray for help or forgiveness, or pray for rain and good health—for themselves or for others. Prayer can take a fixed form—a ‘set’ prayer—or a free, spontaneous one. We can pray individually, in silent prayer, or communally—singing together, kneeling, sitting, standing, or dancing. Prayer demands our full and uninhibited attention, and, above all, it must be sincere. “When we begin to pray, we enter the lion’s den,” warned Father William McNamarra, O.C.D., “and we do not know if we will emerge alive. If we pray without reverence or awe—without ‘holy fear’—then it is a vain use of God’s name, one of the greatest sins.” (Speaking of Silence, p. 151).
Receptivity is considered a prerequisite for sincere prayer. Members of the Religious Society of Friends—better known as Quakers—pray together in silence, gathering reverently and meditatively while awaiting God’s guidance. Each person focuses on their inner center, knowing themselves to be surrounded by like-minded individuals. An experience of unity may then unfold, in which “Christ, the Teacher,” is present. Insights from the ‘Spirit’ may then be received and shared (John R. Yungblut, *Rediscovering Prayer*, Shaftesbury, 1991).

According to Sri Ramakrishna, the purpose of our life is to experience God; Spiritual practices such as prayer can help us in this regard (The Gospel of Sri Ramakrishna, pp. 384, 521, 671). “Pray to Him for help to be delivered from your lower tendencies. Only someone whose spiritual experience is very superficial prays to God for the cure of an illness” (ibid., p. 870). To the question, “Should we pray aloud?” he replied: “No, that is not necessary. Pray to God as you wish. Pray with a simple and sincere heart. Do not let worldly thoughts and worries disturb your prayer. Only when God’s grace has descended upon you can you cease your prayers and penance. God always hears you and will one day reveal Himself to you—now or at the hour of your death” (Sayings, no. 446 et seq.). There is a certain incongruity in praying to God. On September 19, 1884, ‘M’ (author of The Gospel of Sri Ramakrishna) visited Ramakrishna. After the *arati* (worship service) in the temple of Mother Kali, Ramakrishna had returned to his room. Still in a state of spiritual ecstasy, he sat down on the couch facing East and prayed to the Divine Mother: “Oh Mother, that I should speak to You first and that You would then act. Ah, that is nonsense! What do prayers mean? They merely signal something. Someone says, ‘I am going to eat.’ Then someone else says, ‘No, that won’t happen!’ Yes, Mother, suppose I had said I wouldn’t eat—would I still feel hungry? Is it ever possible that You listen only when someone prays aloud and not when someone harbors a desire? You are who You are. Why, then, do I speak? Why do I pray? I do what You make me do. Oh, what confusion! Why do You make me argue?” (The Gospel, p. 541).

“In Zen Buddhism, a person relies on themselves. They do not place their fate in the hands of another human being, even one as steadfast and wise as Jesus, the Buddha, or Muhammad,” states the Vietnamese monk Thich Nhat Hanh in *The Energy of Prayer: How to Deepen Your Spiritual Practice*. In it, he addresses questions such as: “What is the role of prayer? Does it actually work?” After all, what is to happen is already determined before we pray. “It is God’s will,” says the Christian. “It is a matter of cause and effect, the law of karma,” says the Buddhist. “Can our prayer change anything about that?”
“Everything that exists is impermanent,” says Thich Nhat Hanh. “In the reality as we experience it, nothing is lasting. If we gain a new insight or a new belief, we are able to enter a new phase.” We can unite our body and mind and direct our energy of love toward our sick grandmother or our younger brother. We then generate new energy that opens our heart; compassion arises, as does communication between the one praying and the one being prayed to—a form of communication that does not depend on physical distance and cannot be captured in words. At that point, there is no difference between God’s will and our own. If we wish to change, God will not stand in our way. If you desire change with all your heart, any spiritual being in whom you believe will be more than willing to help you.

Thich Nhat Hanh draws a parallel with the family unit. If a daughter or son changes, the father and mother change as well. When energy is released within the son or daughter, it eventually brings about a change in the hearts of the father and mother. There is a close bond between God and creation—much like the bond between day and night, or between the observer and the object being observed. God’s will is intertwined with our own.
But what if our prayer yields no tangible result? Our loved one does not recover but passes away. Was our faith perhaps not strong enough? Jesus said, “Strong faith can move mountains” (Matt. 17:20). Sometimes, the outcome of our prayer is not what we had prayed for. Perhaps our prayer did not stem from love for our loved one, but rather from the fear of losing them. Yet, it is also possible that our prayer brought about a change within ourselves.
According to Thich Nhat Hanh, the core question is: “To whom do we actually pray?” To Allah, to God, to the Buddha? Where does the boundary lie between us and the other? In Buddhism, both the one who bows and the one to whom the bow is directed are inherently “empty.” This means they possess no separate reality. You are in the Buddha, and the Buddha is in you. The one bowing and the one receiving the bow are one and the same. When we pray, we pray to ourselves and to that which lies outside ourselves. There is no separation between God and us. The energy of deep mindfulness is true energy, and where energy arises, change follows. The sun’s energy can transform life on Earth. Wind is energy, and our attention is energy capable of changing the state of the world and of humanity.
“A fruitful prayer comprises various elements. Yet two elements are paramount. First and foremost, there must be communication between ourselves and the One to whom we pray. This is fundamental to Buddhism, and I am certain that in every religion, there are people who—after long practice—have arrived at this same insight. They perceive that God dwells within our hearts. [……]. In a fruitful prayer, there is communication between ourselves and the One to whom we pray—a communication independent of space or time, [……]. The second element required for a fruitful prayer is an energetic charge: love, mindfulness, and right concentration. Mindfulness is the full presence of our body and mind. Our body and mind are focused on a single point: the ‘now.’ If this is lacking, we are unable to pray, regardless of our faith. If your attention is not present, who is doing the praying? This is the prerequisite for ‘prajna’—insight, or transcendent wisdom. If this condition is not met, our prayer is merely superstition.”

______________________

Mr Kees Boukema is a scholar in Vedanta and Comparative philosophy. His brilliant and thorough-going articles on various philosophical and spiritual subjects are being published since the first issue of the magazine. His latest work is De Beoefening van Meditatie.

Over het Gebed

Kees Boukema

Nagenoeg iedere religie kent een of meer vormen van gebed: Communicatie met het Absolute, onze Oorsprong, het Mysterie. Mensen bidden om hulp of vergeving, bidden voor regen, goede gezondheid voor zichzelf of voor anderen. Het gebed kan een vaste vorm hebben, een ‘formulier’ gebed, maar ook een vrije vorm, spontaan. We kunnen individueel bidden, een stil gebed, maar ook gezamenlijk bidden in samenzang, knielend, zittend, staand of dansend. Bidden eist onze volledige en onbevangen aandacht en het gebed moet vóór alles oprecht zijn. “Als we gaan bidden betreden we het hol van de leeuw,” waarschuwde Father William McNamarra, O.C.D., “en we weten niet of we er levend uitkomen. Als we bidden zonder eerbied of ontzag, zonder ‘heilige vrees’, dan is het een ijdel gebruik van Gods naam, een van de grootste zonden.” (Speaking of Silence, p. 151) .

Ontvankelijkheid wordt gezien als een voorwaarde voor een oprecht gebed. Vrienden van ‘Het Religieus Genootschap der Vrienden’, beter bekend als ‘Quakers’,  bidden gezamenlijk in stilte, eerbiedig, meditatief bijeen, wachtend op Gods leiding. Iedereen concentreert zich op zijn innerlijk centrum en weet zich omringd door gelijkgestemden. Dan kan zich een ervaring van eenheid ontwikkelen waarin “Christus, de leraar” is.  Dan kunnen ingevingen van de ‘Spirit’ ontvangen worden en gedeeld (John R.Yungblut, Rediscovering Prayer, Shaftesbury, 1991).

Volgens Sri Ramakrishna is het doel van ons leven om God te ervaren; spirituele oefeningen zoals gebed kunnen ons daarbij helpen (The Gospel of Sri Ramakrishna, p. 384, 521, 671). “Bid tot Hem voor hulp om verlost te worden van je dierlijke neigingen. Alleen iemand wiens spirituele ervaring erg oppervlakkig is, bidt tot God om genezing van een ziekte.” (idem p. 870).  Op de vraag ‘Moeten we hardop bidden?’ antwoordde hij: “Nee, dat is niet nodig. Bid tot God zoals jij wilt. Bidt met een eenvoudig en oprecht hart. Laten wereldse gedachten en zorgen je gebed niet verstoren. Alleen als Gods genade op je is neer gedaald kan je de gebeden en boetedoening staken. God hoort je altijd en zal zich op een dag aan je openbaren, nu of in het uur van je dood.” (Sayings, nr. 446 e.v.).

Er is een zekere ongerijmdheid in het bidden tot God. Op 19 september 1884 bracht ‘M’ (auteur van “The Gospel of Sri Ramakrishna”) een bezoek aan Ramakrishna. Na de ‘arati’ (eredienst) in de tempel van Moeder Kali was Ramakrishna teruggekeerd naar zijn kamer. Hij was, nog steeds in spirituele vervoering, op de bank gaan zitten met zijn gezicht naar het Oosten en bad tot Goddelijke Moeder:”Oh, Moeder dat ik eerst tot U zou spreken en dat U dan zou handelen. Ach, dat is toch nonsens! Wat betekenen gebeden? Ze geven slechts een signaal. Iemand zegt: ‘Ik ga eten’. Dan zegt iemand anders: ’Nee, dat gebeurt niet!’ Ja Moeder, stel dat ik gezegd zou hebben, dat ik niet zou eten, zou ik dan nog steeds honger hebben? Is het ooit mogelijk dat U alleen luistert als iemand hardop bidt en niet wanneer iemand een verlangen koestert? U bent die U bent. Waarom spreek ik dan? Waarom bid ik?  Ik doe wat U me laat doen. Oh, wat een verwarring! Waarom laat U me disputeren?” (The Gospel, p. 541).

‘In het Zen-boeddhisme is de mens aangewezen op zichzelf. Hij legt zijn lot niet in handen van een ander mens, zelfs als die zo standvastig en wijs is als Jezus, de Boeddha of Mohammed,’ aldus de Vietnamese monnik Thich Nhat Hanh in ‘The Energy of Prayer. How to deepen your spiritual practice.’. Hij gaat daar in op vragen als: ‘Wat is de rol van gebed? Werkt het ook?’. Wat gaat gebeuren, ligt toch al vast vóór we gaan bidden. ‘Het is de wil van God’, zegt de christen. ‘Het is een kwestie van oorzaak en gevolg, de wet van karma’, zegt de boeddhist, ‘Kan ons gebed daar nog iets aan veranderen?’

‘Alles wat is, is vergankelijk’, zegt Thich Nhat Hanh, ‘In de werkelijkheid zoals wij die ervaren ia niets blijvend. Als we een nieuw inzicht hebben of een nieuw geloof dan zijn we in staat om een nieuwe fase in te gaan. We kunnen ons lichaam en geest verenigen en onze energie van liefde richten op onze zieke grootmoeder of onze jongere broer. We produceren dan nieuwe energie waardoor ons hart zich opent; dan is er compassie, communicatie tussen degene die bidt en degene tot wie gebeden wordt. Een vorm van communicatie die niet afhankelijk is van de onderlinge afstand en niet in woorden is te vatten. Er is dan geen verschil tussen Gods wil en onze wil. Als wij willen veranderen, zal God ons niet tegenhouden. Als je van ganser harte wil veranderen, dan zal elk spiritueel wezen waar je in gelooft graag bereid zijn om je te helpen.

Thich Nhat Hanh trekt een vergelijking met het gezinsverband. Als de dochter of de zoon wil veranderen, dan veranderen de vader en de moeder ook. Als energie in de zoon of de dochter vrijkomt, brengt dat na enige tijd verandering in het hart van de vader en dat van de moeder. Tussen God en het geschapene is een nauwe band, zoals die tussen dag en nacht, tussen de waarnemer en het object dat waargenomen wordt. De wil van God is verbonden met onze wil.

Maar als ons gebed toch geen merkbaar resultaat oplevert? Onze geliefde geneest niet, maar sterft. Was ons geloof dan misschien niet sterk genoeg? Jezus zei: ‘Een sterk geloof kan bergen verzetten’ (Matt. 17: 20). Soms is het effect van ons gebed niet hetgeen waarvoor we baden. Misschien was ons gebed niet uit liefde voor de geliefde, maar kwam het voort uit onze angst om hem te verliezen. Maar het kan ook zijn dat door ons gebed iets in onszelf is veranderd.

Volgens Thich Nhat Hanh is de kernvraag: “Tot wie bidden wij eigenlijk?” Tot Allah, tot God, tot de Boeddha? Waar is de grens tussen ons en de ander? Volgens het boeddhisme is degene die buigt en degene waarvoor gebogen wordt van nature ‘leeg’. Dat wil zeggen: Zij hebben geen aparte werkelijkheid. Jij bent in de Boeddha en de Boeddha is in jou. Degene die buigt en degene die de buiging ontvangt zijn een en dezelfde. Als we bidden, bidden we tot onszelf en tot hetgeen buiten onszelf is. Er is geen scheiding tussen God en ons. De energie van diepe aandacht is ware energie en waar energie ontstaat, daar is verandering. De energie van de zon kan het leven op aarde veranderen. Wind is energie en onze aandacht is energie die de toestand in de wereld en van de mensheid kan veranderen.

“Een vruchtbaar gebed bevat diverse elementen. Maar twee elementen zijn het belangrijkst. Er moet in de eerste plaats communicatie zijn tussen onszelf en degene tot wie wij bidden. Dat is elementair in het boeddhisme en ik ben er zeker van dat er in elke religie mensen zijn die na langdurige beoefening tot datzelfde inzicht zijn gekomen. Zij zien dat God in ons hart verblijft. [……]. In een vruchtbaar gebed is er communicatie tussen onszelf en degene tot wie wij bidden. Een communicatie die niet afhankelijk is van ruimte of tijd, [……]. Het tweede element dat nodig is voor een vruchtbaar gebed, is energetische lading: liefde, mindfulness en de juiste concentratie. Mindfulness is: de volledige tegenwoordigheid van ons lichaam en onze geest. Ons lichaam en onze geest zijn gericht op één punt: het ‘nu’. Als dat ontbreekt is zijn wij, ongeacht ons geloof, niet in staat om te bidden. Als jij er met je aandacht niet bij bent, wie is er dan aan het bidden? Dit is de voorwaarde die leidt tot ‘prajna’, inzicht, transcendente wijsheid. Als aan die voorwaarde niet is voldaan, dan is ons gebed gewoon bijgeloof.

Kees Boukema is sinds decennia student van Vedanta en andere filosofische systemen. Hij heeft divers bijgedragen aan het veld van hoger denken. Hij heeft belangrijke artikelen en boeken geschreven en vertaald. Het nieuwste boek van Dhr Kees Boukema is, De Beoefening van Meditatie.

Swamiji’s Self-Revelation

(This portion is from a touching letter by Swami Vivekananda to his American mother, Mrs Bull. After years of continuous struggle and hard work, Swamiji sat down to write his mind. These are the words of the prophet.)

I have worked my best. If there is any seed of truth in it, it will come to life. So I have no anxiety about anything. I am also getting tired of lecturing and having classes. After a few months’ work in England I will go to India and hide myself absolutely for some years or for ever. I am satisfied in my conscience that I did not remain an idle Swami. I have a note-book which has travelled with me all over the world. I find these words written seven years ago — “Now to seek a corner and lay myself there to die!” Yet all this Karma remained. I hope I have worked it out. I hope the Lord will give me freedom from this preaching and adding good bondages.
“If you have known the Âtman as the one existence and that nothing else exists, for whom, for what desire, do you trouble yourself?” Through Maya all this doing good etc. came into my brain — now they are leaving me. I get more and more convinced that there is no other object in work except the purification of the soul — to make it fit for knowledge. This world with its good and evil will go on in various forms. Only the evil and good will take new names and new seats. My soul is hankering after peace and rest eternal undisturbed.
“Live alone, live alone. He who is alone never comes into conflict with others — never disturbs others, is never
disturbed by others.” I long, oh! I long for my rags, my shaven head, my sleep under the trees, and my food from begging! India is the only place where, with all its faults, the soul finds its freedom, its God. All this Western pomp is only vanity, only bondage of the soul. Never more in my life I realised more forcibly the vanity of the world. May the Lord break the bondage of all — may all come out of Maya — is the constant prayer of

Swami Vivekananda

_____________________________

]]> https://vedantavani.com/2026/09/in-dublin/ Sun, 06 Sep 2026 12:00:40 +0000 https://vedantavani.com/?p=15773 Thoughts

Chronicles from Dublin

Paulo J. S. Bittencourt

Professor of the History Course at UFFS – Erechim Campus

{This is part 2 of the excellent article by the professor. The way everything can be looked upon philosophically is demonstrated in this series of articles.]

After an entire afternoon of concentrated attention on studies, walking the streets can be a privileged choice to empty the mind.

That’s exactly what happened to me yesterday in Dublin.

The maxim that it is possible to save ourselves by ourselves doesn’t seem absurd to me. I know I’m stating something unacceptable to Christians. But a different precept seems much more reliable to me. Without the other, we are doomed to wallow in the senseless mire of a wasted life. In other words, the unexpected cure for our ills may reside exclusively in our relationship with the “other.” In this case, others, as manifestations of the quality of what is distinct from me, “are not hell.” Certainly, this was also the meaning consecrated by the practice of hospitality among the Bantu peoples of Africa. Even Borges’ vision of paradise as some kind of library – a principle that crowns the entrance to the majestic library of Trinity College in Dublin – presupposes a virtually infinite fabric of otherness.
Well.
I left the classroom catatonic, and my willingness to engage in any kind of dialogue was momentarily reduced to zero. Not because I didn’t want to. It simply didn’t seem possible. Without knowing it, I needed to wander unpretentiously through the urban streets like a “flâneur.” [Ah, “flâneur,” literary reference of modernity, your memory, as nourishment for body and soul, I receive with reverence from the poetic hands of Baudelaire.]
But I did not establish the practice that was my salvation by myself. The “other” who saved me, since he saves me not infrequently, and, here, without me even knowing that I needed to be saved, was my partner in love and ideas. I spoke to her, therefore, of my sorrowful mental fatigue. Gently, Karina extended her hand to me, glimpsing in my weariness the auspicious invitation for a contemplative stroll, and, little by little, the inert solidity that plagued me transformed into a flowing lightness.
During the walk, occasional conversations arose.
We discussed the pedagogical experience of revisiting our places as students during our stay in Dublin.
I realized, for example, that perhaps the greatest contribution one can offer as a student to the teaching-learning process does not require outstanding performances that individuality may establish. What would give meaning to the educational experience would reside, rather, in a mostly invisible attitude. I am thinking here of sensitive attention, devoted commitment, in short, to a process whose dynamics are always a collective and relational movement.
We walked for a few kilometers to Phoenix Park, the largest urban park in Europe. It was a beautiful sunny evening, something rare to see in Ireland, even at the end of summer. Karina drew my attention again to the fact that the incidence of sunlight on the lush Irish fields enhances the peculiarity of the tones that justify the epithet “Land of the Emerald” given to the country since ancient times.

Fed occasionally by passersby, geese, seagulls, crows, and other birds paraded, each in its own way, on the surface of the water, in ponds of frank peaceful coexistence. Others skillfully crossed the skies, without sowing, harvesting, or gathering in barns.

We sat and let ourselves rest on the immense meadows with undulating reliefs, interspersed with paved paths. People – walking or running, of various ages, alone and accompanied – and dogs playing without the artificial walls in which we, strange beings, usually enclose them, passed along the paths. Still in the park, after getting up to resume our walk back home, I came across, for the first time, a tree I had always longed to see. I only knew it from recurring mentions of the Celts in epic literature and history books.

I had finally seen an oak tree.

Just as the ash tree was for the Vikings, the oak, one of the most emblematic trees associated with the culture of the continental and insular Celtic lands, was the sacred tree par excellence. From it, the Druids harvested the rare mistletoe, namely the “herb of the Druids.” Moreover, the expression “knowers of the oak” may also encompass the very etymological meaning underlying the name of the infamous body of priest-philosophers responsible for conferring cultural unity among the Celts. The Druids believed that, by knowing the oak, they could also know the mystery of all trees enclosed in their sap.
I then remembered Galileo Galilei, at least in part, and, above all, James Joyce. Glimpsed until then in pages of texts, but finally contemplated by my astonished eyes, the oak that loomed large before me made me think with reverence that nature is a book written equally in poetic verses more concise than the Japanese haiku. But the experience also reminded me of Malachi’s whisper in “Ulysses,” when, observing the Druidic silence, he stated that being awakened from a vision is as painful as being born. But that’s not what I wanted to highlight. What stayed with me from that passage, before the oak tree, when my fingers intertwined with those of my beloved, is that anything, when fully contemplated, “can be the gateway to the incorruptible aeon of the gods.”

Professor Paulo Bittencourt teaches History at the UFFS, Erchim Campus, Rio Grande de Sul. “Federal University of Southern Frontier” [UFFS] is one of the best universities of Brasil with highly qualified professors at the helm. Professor Bittencourt never rejects our request for articles, though he is very busy.

Nederlandse Vertaling

James Joyce, Kronieken van Dublin

Prof Paulo Bittencourt

Na een hele middag geconcentreerd studeren, kan een wandeling door de straten een heerlijke manier zijn om je hoofd leeg te maken.

Dat is precies wat mij gisteren in Dublin overkwam.

De stelregel dat we onszelf kunnen redden door onszelf, lijkt me niet absurd. Ik weet dat ik iets zeg wat voor christenen onaanvaardbaar is. Maar een ander beginsel lijkt me veel betrouwbaarder. Zonder de ander zijn we gedoemd te verdrinken in de zinloze modder van een verspild leven. Met andere woorden, de onverwachte remedie voor onze kwalen ligt wellicht uitsluitend in onze relatie met de “ander”. In dit geval zijn anderen, als manifestaties van wat van mij verschilt, “niet de hel”. Dit was zeker ook de betekenis die werd gegeven aan de gastvrijheid onder de Bantoe-volken van Afrika. Zelfs Borges’ visie op het paradijs als een soort bibliotheek – een principe dat de ingang van de majestueuze bibliotheek van Trinity College in Dublin siert – veronderstelt een vrijwel oneindige structuur van andersheid.

Welnu.

Ik verliet het klaslokaal in een catatonische toestand, en mijn bereidheid om ook maar enig gesprek aan te gaan, was even tot nul gereduceerd. Niet omdat ik het niet wilde. Het leek gewoon onmogelijk. Zonder het te beseffen, moest ik onpretentieus door de straten van de stad dwalen als een “flaneur”.

[Ah, “flaneur”, literaire verwijzing naar de moderniteit, jouw herinnering, als voeding voor lichaam en ziel, ontvang ik met eerbied uit de poëtische handen van Baudelaire.]
Maar ik heb de praktijk die mijn redding betekende niet zelf ontwikkeld. De “ander” die me redde, want hij redt me niet zelden, en hier, zonder dat ik zelfs maar wist dat ik gered moest worden, was mijn partner in liefde en ideeën. Ik sprak daarom met hem over mijn droevige mentale vermoeidheid. Zachtjes reikte Karina me haar hand toe en zag in mijn vermoeide gemoedstoestand de veelbelovende uitnodiging voor een contemplatieve wandeling. Beetje bij beetje veranderde de lusteloze zwaarte die me zo kwelde in een vloeiende lichtheid.

Tijdens de wandeling ontstonden er af en toe gesprekken.

We bespraken de pedagogische ervaring van het herbezoeken van de plekken die we als studenten hadden bezocht tijdens ons verblijf in Dublin.

Ik realiseerde me bijvoorbeeld dat de grootste bijdrage die je als student aan het leerproces kunt leveren, misschien niet vereist dat je uitmuntende prestaties levert die je individualiteit kan bewerkstelligen. Wat de leerervaring betekenis geeft, schuilt eerder in een grotendeels onzichtbare houding. Ik denk hierbij aan gevoelige aandacht, toegewijde betrokkenheid, kortom, aan een proces waarvan de dynamiek altijd een collectieve en relationele beweging is.

We liepen een paar kilometer naar Phoenix Park, het grootste stadspark van Europa. Het was een prachtige zonnige avond, iets wat je in Ierland zelden ziet, zelfs aan het einde van de zomer. Karina vestigde mijn aandacht er nogmaals op dat de inval van zonlicht op de weelderige Ierse velden de bijzondere tinten versterkt die het land sinds de oudheid de bijnaam “Land van de Smaragd” geven.

Ganzen, meeuwen, kraaien en andere vogels, af en toe gevoerd door voorbijgangers, paradeerden, ieder op zijn eigen manier, over het wateroppervlak in de vijvers waar ze in alle rust samenleefden. Andere vogels doorkruisten behendig de lucht, zonder te zaaien, te oogsten of te verzamelen in schuren.

We gingen zitten en rustten uit op de uitgestrekte weiden met glooiende heuvels, afgewisseld met geplaveide paden. Mensen – wandelend of rennend, van verschillende leeftijden, alleen of met gezelschap – en honden die speelden zonder de kunstmatige muren waarbinnen wij, vreemde wezens, hen gewoonlijk opsluiten, liepen over de paden. Nog steeds in het park, nadat ik was opgestaan ​​om onze wandeling terug naar huis te vervolgen, zag ik voor het eerst een boom die ik altijd al had willen zien. Ik kende hem alleen van de terugkerende vermeldingen van de Kelten in epische literatuur en geschiedenisboeken.

Eindelijk had ik een eik gezien.

Net als de es voor de Vikingen, was de eik, een van de meest emblematische bomen die geassocieerd werden met de cultuur van de continentale en insulaire Keltische gebieden, de heilige boom bij uitstek. De Druïden oogstten er de zeldzame maretak van, oftewel het “kruid van de Druïden”. De uitdrukking “kenners van de eik” omvat wellicht ook de etymologische betekenis van de naam van de beruchte groep priester-filosofen die verantwoordelijk waren voor de culturele eenheid onder de Kelten. De Druïden geloofden dat ze, door de eik te kennen, ook het mysterie van alle bomen in hun sap konden doorgronden.

Toen moest ik, althans gedeeltelijk, denken aan Galileo Galilei, en vooral aan James Joyce. Tot dan toe slechts vluchtig gezien in teksten, maar eindelijk aanschouwd door mijn verblufte ogen, deed de eikenboom die groot voor me opdoemde me met eerbied beseffen dat de natuur een boek is, geschreven in poëtische verzen die beknopter zijn dan de Japanse haiku. Maar de ervaring deed me ook denken aan Malachi’s gefluister in “Ulysses”, toen hij, de druïdische stilte observerend, zei dat ontwaken uit een visioen net zo pijnlijk is als geboren worden. Maar dat is niet wat ik wilde benadrukken. Wat me is bijgebleven van die passage, voor de eikenboom, toen mijn vingers verstrengeld raakten met die van mijn geliefde, is dat alles, wanneer het ten volle wordt beschouwd, “de toegangspoort kan zijn tot het onvergankelijke tijdperk van de goden.”

Professor Paulo Bittencourt is een briljante docent Oude en Middeleeuwse Geschiedenis aan de Universidade Federal da Fronteira Sul (UFFS) [Campus Erechim] in Brazilië. Hij publiceert regelmatig artikelen en is tevens columnist voor een tijdschrift. Hij heeft diverse boeken op zijn naam staan. Hij is een fervent aanhanger van de Vedantaleer.